Ja, na een verbouwing kan een nieuwe NEN 3140-keuring nodig zijn, maar niet automatisch in elke situatie. Dat hangt vooral af van wat er is aangepast aan de elektrische installatie, of er nieuwe vaste apparatuur is geplaatst en welke eisen gelden vanuit gebruik, beheer, normtoepassing en mogelijk de verzekeraar.
Bij kleine bouwkundige wijzigingen zonder invloed op de installatie ligt dat anders dan bij een uitbreiding van verdeelinrichtingen, bekabeling, machines of werkplekken. Na een verbouwing moet vooral duidelijk zijn of de gewijzigde installatie veilig gebruikt kan worden en of aanvullende inspectie volgens NEN 1010, NEN 3140 of een SCIOS-inspectie passend is.
Hieronder leest u wanneer een nieuwe keuring na een verbouwing aan de orde kan zijn, wat het verschil is tussen NEN 1010 en NEN 3140, en hoe u beoordeelt welke inspectie logisch is.
Moet ik na een verbouwing meteen een nieuwe NEN 3140-keuring laten doen?
Een nieuwe NEN 3140-keuring hoeft na een verbouwing niet altijd meteen, maar is vaak wel verstandig of nodig zodra de elektrische installatie is gewijzigd, uitgebreid of anders wordt gebruikt. Vooral bij nieuwe groepen, aangepaste verdeelkasten, extra machines of vast aangesloten apparatuur moet u opnieuw laten beoordelen of veilig gebruik nog aantoonbaar is.
NEN 3140 gaat over de veilige bedrijfsvoering van elektrische installaties en arbeidsmiddelen in het laagspanningsgebied. De norm wordt in de praktijk gebruikt om aan te tonen dat een organisatie haar zorgplicht voor medewerkers en bezoekers serieus invult. Een keuring bestaat uit visuele inspecties en metingen of beproevingen van relevante installaties en apparatuur.
Na een verbouwing is de kernvraag dus niet alleen of er gebouwd is, maar vooral of de elektrotechnische situatie is veranderd. Denk aan een nieuwe productieruimte, extra wandcontactdozen, een aangepaste hoofdverdeler, uitbreiding van het machinepark of verplaatsing van vaste apparatuur. In zulke gevallen is een herbeoordeling vaak logisch, omdat een oude inspectie niet zonder meer de nieuwe situatie dekt.
Wilt u eerst de basis van deze norm begrijpen, dan vindt u op de pagina met meer informatie over NEN-3140-certificering extra achtergrond.
Wanneer is een NEN 3140-keuring na een verbouwing verplicht?
Een NEN 3140-keuring na een verbouwing kan verplicht zijn vanuit de eigen zorgplicht als medewerkers werken met of nabij elektrische installaties en arbeidsmiddelen, maar de exacte noodzaak hangt af van de situatie. De norm zelf schrijft voor dat nieuwe installaties en wijzigingen of uitbreidingen vóór ingebruikname moeten worden geïnspecteerd.
Dat laatste is een eis uit de norm zelf, geen zelfstandige uitspraak dat in elke situatie precies dezelfde wettelijke verplichting geldt. In de praktijk is het wel een belangrijk uitgangspunt voor organisaties die veilig beheer van hun installatie moeten kunnen onderbouwen.
Na een verbouwing is een nieuwe of aanvullende inspectie meestal aan de orde als sprake is van:
- uitbreiding of wijziging van de laagspanningsinstallatie
- plaatsing van nieuwe vaste elektrische apparatuur
- aanpassing van verdeelinrichtingen of groepen
- verandering van gebruik van een ruimte, bijvoorbeeld van opslag naar productie
- een bestaande inspectieverklaring die de nieuwe situatie niet meer afdekt
Daarnaast kunnen ook verzekeringsvoorwaarden een rol spelen. Een verzekeraar kan bijvoorbeeld aanvullende eisen stellen aan inspecties op arbeidsveiligheid of brandrisico. Dat is iets anders dan wetgeving. Zeker na een verbouwing is het daarom verstandig om naast de technische beoordeling ook de polisvoorwaarden of de verzekeringsadviseur te raadplegen.
Bij SCIOS Scope 8, Scope 10 of Scope 12 geldt bovendien in de praktijk vaak dat een verbouwing, uitbreiding van het gebouw of uitbreiding van het machinepark de geldigheid van een eerdere verklaring kan beïnvloeden. Ook daarom is een nieuwe beoordeling na een verbouwing vaak verstandig.
Wat is het verschil tussen NEN 1010 en NEN 3140 na een verbouwing?
Het verschil is dat NEN 1010 vooral gaat over het ontwerp en de aanleg van nieuwe of gewijzigde laagspanningsinstallaties, terwijl NEN 3140 gaat over het veilige gebruik, beheer en onderhoud van installaties en elektrische arbeidsmiddelen. Na een verbouwing kunnen beide dus relevant zijn, maar met een ander doel.
Bij een verbouwing kijkt NEN 1010 naar de vraag of de nieuwe of aangepaste installatie correct is ontworpen en aangelegd. Dat speelt bijvoorbeeld bij nieuwe groepen, extra bekabeling, verdeelkasten, uitbreidingen en substantiële wijzigingen. NEN 1010 werkt daarmee vooral preventief bij oplevering of ingebruikname.
NEN 3140 kijkt daarna naar de gebruiksfase. De vraag is dan of de installatie en aangesloten apparatuur veilig kunnen worden gebruikt binnen de bedrijfsvoering. Dat omvat visuele inspectie, metingen en beproevingen, en ook de manier waarop een organisatie haar elektrische veiligheid beheert.
- NEN 1010 richt zich op ontwerp, aanleg, wijziging en uitbreiding
- NEN 3140 richt zich op gebruik, beheer, onderhoud en periodieke beoordeling
- NEN 1010 is vooral relevant bij oplevering van het gewijzigde deel
- NEN 3140 is vooral relevant zodra de installatie in gebruik is of blijft
Bij grotere verbouwingen kunnen beide trajecten dus naast elkaar lopen. In sommige situaties kan daarnaast ook een aanvullende brandrisicobeoordeling, zoals NTA 8220 of SCIOS Scope 10, relevant zijn, afhankelijk van de installatie en de polisvoorwaarden.
Hoe weet ik of mijn elektrische installatie na de verbouwing veilig is?
U weet of een elektrische installatie na de verbouwing veilig is door de wijzigingen technisch te laten beoordelen en de installatie vóór of bij ingebruikname te laten inspecteren volgens de passende norm. Alleen afgaan op visuele netheid of het feit dat alles werkt, is niet genoeg om risico’s goed te beoordelen.
Een installatie kan namelijk functioneren en toch gebreken bevatten, zoals onjuiste beveiliging, foutieve aansluitingen, overbelasting, beschadigde componenten of onduidelijke documentatie. Juist na een verbouwing ontstaan zulke punten regelmatig door tijdsdruk, meerdere betrokken partijen of latere uitbreidingen tijdens het project.
Let in elk geval op deze signalen:
- er zijn nieuwe groepen, kasten of kabeltrajecten aangebracht
- machines of vast aangesloten apparatuur zijn toegevoegd of verplaatst
- de belasting van de installatie is veranderd
- tekeningen, schema’s of opleverdocumenten zijn niet compleet
- een eerdere inspectie dateert van vóór de verbouwing
Voor risicovolle beoordelingen of herstelwerkzaamheden is een gekwalificeerde elektrotechnische professional nodig. Zelf testen of openen van installatiedelen is geen verstandige route. Een onafhankelijke inspectie geeft vooral inzicht in de actuele staat, mogelijke afwijkingen en de vervolgstappen die nodig kunnen zijn om risico’s te verkleinen.
Hoe helpt EKCN met een NEN 3140-keuring na een verbouwing?
Na een verbouwing helpt EKCN met een concrete beoordeling van de gewijzigde situatie en met een passende NEN 3140-keuring wanneer die nodig is. Daarbij ligt de nadruk op duidelijke uitleg, onafhankelijke inspectie, heldere rapportage en een planning die zo min mogelijk verstoring van de bedrijfsvoering veroorzaakt.
- beoordelen welke inspectie past bij de uitgevoerde verbouwing en het actuele gebruik van de installatie
- uitvoeren van visuele inspecties en metingen aan relevante installaties en vast aangesloten apparatuur
- signaleren van afwijkingen en vastleggen van bevindingen in een duidelijke rapportage
- meedenken over vervolginspecties als ook Scope 8, Scope 10 of andere beoordelingen relevant kunnen zijn
- bijhouden van keuringsdata zodat vervolgafspraken tijdig kunnen worden ingepland
Wilt u na een verbouwing laten beoordelen of een nieuwe keuring nodig is, neem dan via de contactpagina contact op met EKCN of vraag direct een inspectie aan via offerte aanvragen.